Cẩm nang nhà thông minh

Nhà có người cao tuổi: 6 thiết lập thông minh giúp ông bà an toàn hơn

Ban biên tập 8MATTER 10 phút đọc

Nhà có người cao tuổi: 6 thiết lập thông minh giúp ông bà an toàn hơn
Nội dung chính
  1. 1. Người cao tuổi cần nhà thông minh khác gì người trẻ?
  2. 2. Đèn tự sáng dịu khi đi đêm
  3. 3. Cảnh báo cửa chính và cổng
  4. 4. Khói, gas và bếp
  5. 5. Khóa cửa không cần chìa
  6. 6. Ra lệnh bằng giọng nói tiếng Việt
  7. 7. Con cái xem tình trạng nhà từ xa
  8. 8. Bảng gợi ý theo phòng
  9. 9. Lắp cho nhà đang ở có phải đục tường không?
  10. 10. Câu hỏi thường gặp
  11. Câu hỏi 1: Ông bà không dùng điện thoại thì có dùng được nhà thông minh không?
  12. Câu hỏi 2: Ra lệnh bằng giọng nói tiếng Việt được không?
  13. Câu hỏi 3: Lắp camera trong nhà có ảnh hưởng riêng tư của ông bà không?
  14. Câu hỏi 4: Nhà đang ở có phải đục tường không?
  15. Câu hỏi 5: Hệ thống hỏng thì ai sửa?
  16. 11. Bước tiếp theo

Với nhà có người cao tuổi, nên ưu tiên sáu thiết lập: đèn tự sáng dịu khi đi đêm, cảnh báo cửa chính mở bất thường, cảnh báo khói và gas, khóa cửa không cần chìa, điều khiển bằng giọng nói tiếng Việt và cho con cái xem tình trạng nhà từ xa. Công tắc vẫn bấm tay như cũ.

Bài này viết cho những người con đi làm cả ngày hoặc ở xa, trong khi bố mẹ ở nhà một mình hay sống chung trong căn nhà phố nhiều tầng. Nhà thông minh không thay được người chăm sóc, và không phải thiết bị y tế. Việc nó làm được là giảm vài rủi ro thường ngày và giúp con cái biết sớm khi có chuyện bất thường.

1. Người cao tuổi cần nhà thông minh khác gì người trẻ?

Người trẻ thích mở app, tạo kịch bản. Ông bà quen bấm công tắc và thường khó chịu khi nhà "tự làm" những việc không báo trước. Rủi ro chính cũng khác: đi lại ban đêm, quên tắt bếp hay để cửa mở, ở nhà một mình nhiều giờ.

Từ đó, 8MATTER thiết kế cho nhà có người lớn tuổi theo ba nguyên tắc:

  • Tự động ở chỗ cần, không tự động tràn lan. Đèn đêm tự sáng thì có ích; rèm tự đóng mở lúc ông bà đang ngồi cạnh thì gây khó chịu.
  • Không bỏ cách dùng cũ. Công tắc trên tường vẫn bấm tay được, kể cả khi mất mạng.
  • App là việc của con cái. Người dùng điện thoại để theo dõi, chỉnh giờ chạy và nhận cảnh báo là con cháu; ông bà không cần học app.

2. Đèn tự sáng dịu khi đi đêm

Đi vệ sinh ban đêm trong bóng tối, dò tìm công tắc là tình huống ai có bố mẹ lớn tuổi cũng lo. Cách xử lý là đặt cảm biến chuyển động hoặc cảm biến hiện diện dọc lối đi quen thuộc: cạnh giường, hành lang, cửa nhà vệ sinh.

  • Chỉ chạy trong khung giờ đêm. Ví dụ từ khi cả nhà đi ngủ tới sáng sớm; ban ngày cảm biến không bật đèn.
  • Sáng dịu, không sáng chói. Bật đèn ngủ, đèn hắt chân tường hoặc đèn có chỉnh độ sáng ở mức thấp, tránh làm chói mắt người vừa tỉnh.
  • Tự tắt sau vài phút khi không còn chuyển động, để ông bà không phải nhớ tắt.

Với nhà phố, cầu thang là điểm cần làm kỹ: đèn cầu thang nên bật được từ cả đầu trên và đầu dưới, cộng thêm cảm biến ban đêm. Nhà đã hoàn thiện mà thiếu dây giữa hai tầng vẫn làm được bằng công tắc cầu thang nhiều tầng không đục tường.

Độ sáng và thời gian chờ hợp với từng người thường phải chỉnh sau vài đêm dùng thật. Công trình 8MATTER thi công có 1 buổi tinh chỉnh kịch bản miễn phí sau bàn giao, đúng lúc để chỉnh những chi tiết này.

Góc phòng buổi tối, đèn ngủ hình cầu sáng dịu trên tủ đầu giường, cạnh bộ điều khiển trung tâm màu trắng
Ảnh minh họa: đèn ngủ sáng dịu cạnh giường, có thể tự bật khi cảm biến thấy người dậy giữa đêm.

3. Cảnh báo cửa chính và cổng

Cảm biến cửa gồm hai mảnh nhỏ dán ở khung và cánh cửa; khi cửa mở, thiết bị báo về app. Với nhà có ông bà, giá trị của nó không nằm ở chống trộm mà ở những câu hỏi con cái hay lo: cửa chính có bị mở lúc nửa đêm không, ông bà đã đóng cổng sau khi ra chợ chưa.

Kịch bản nên đặt là thông báo về điện thoại con cái khi cửa mở trong khung giờ bất thường, không cần hú còi tại nhà để ông bà khỏi giật mình. Ban ngày có thể tắt thông báo để tránh làm phiền. Cách chọn loại cảm biến và vị trí dán có trong bài cảm biến cửa chống trộm.

Cảm biến cửa hai mảnh màu trắng, mảnh lớn có đèn báo đỏ nhỏ, đặt cạnh mảnh nam châm
Cảm biến cửa hai mảnh: báo về điện thoại khi cửa chính mở vào giờ bất thường.

4. Khói, gas và bếp

Người lớn tuổi có thể quên nồi trên bếp hoặc không ngửi thấy mùi gas kịp. Hai thiết bị nên có:

  • Cảm biến khói ở phòng ngủ và hành lang trước phòng ngủ, vì người đang ngủ không tự phát hiện được khói.
  • Cảm biến khí gas ở khu bếp nếu nhà còn dùng bếp gas. Không treo cảm biến khói ngay trên miệng bếp vì hơi dầu dễ gây báo nhầm.

Các cảm biến này vừa hú còi tại chỗ vừa gửi thông báo về app, nên nhiều người trong nhà cùng biết. Thiết bị chạy pin cần kiểm tra định kỳ: cảm biến hết pin trông y như đang hoạt động. Phân biệt cảm biến nhà ở với hệ thống phải thẩm duyệt có trong bài hệ thống báo cháy thông minh.

Ổ cắm thông minh hẹn giờ hợp với thiết bị nhỏ như nồi cơm, miễn còn dưới định mức ghi trên ổ. Bếp từ, lò nướng, ấm siêu tốc thì không cắm qua ổ cắm thông minh phổ thông. 8MATTER nhận lắp van khóa gas tự động: van liên kết với cảm biến gas để đóng đường gas khi có cảnh báo; phần này do kỹ thuật viên lắp, không tự làm. Xem thêm nhà bếp thông minh an toàn.

Cảm biến khói tròn màu trắng, mặt trên có các khe thoát khí và một điểm đỏ nhỏ
Cảm biến khói đặt ở phòng ngủ và hành lang: hú còi tại chỗ và báo về điện thoại con cái.

5. Khóa cửa không cần chìa

Chìa khóa là thứ ông bà hay để quên. Khóa mở bằng vân tay hoặc mã số bỏ được việc đó, và con cái không phải chạy về chỉ để mở cửa.

  • Nên có ít nhất hai cách mở. Đầu ngón tay khô hoặc mòn có thể khó nhận vân tay, nên cần thêm mã số hoặc thẻ làm cách dự phòng.
  • Hỏi rõ "mở từ xa" nghĩa là gì. Tùy model, khóa có thể chỉ mở qua Bluetooth khi đứng gần, hoặc mở được từ xa khi có thiết bị kết nối Internet đi kèm. Khác biệt này giải thích trong bài các chuẩn kết nối trong nhà thông minh.
  • Cho ông bà bấm thử trước. Showroom TP.HCM có khóa vân tay, khuôn mặt bày sẵn để thử tận tay.
Khóa cửa điện tử màu đen có cảm biến vân tay và bàn phím số, tay gạt ngang, lắp trên cửa kính khung nhôm
Khóa có vân tay và bàn phím mã số: hai cách mở cho người hay quên chìa.

6. Ra lệnh bằng giọng nói tiếng Việt

Ông bà có thể nói "bật đèn phòng ngủ" thay vì đứng dậy tìm công tắc. Hệ thiết bị Tuya/Smart Life mà 8MATTER lắp liên kết được với trợ lý Google trên điện thoại hoặc loa hỗ trợ tiếng Việt. Cách liên kết và câu lệnh mẫu có trong bài điều khiển công tắc bằng giọng nói qua Google Home.

  • Đặt tên thiết bị ngắn, dễ đọc, theo cách cả nhà vẫn gọi: "đèn phòng ông", "quạt phòng khách".
  • Bắt đầu với vài lệnh hay dùng nhất, không bắt ông bà nhớ cả danh sách.
  • Giọng nói cần Internet. Khi mất mạng, công tắc bấm tay vẫn là cách chính, vì vậy không bỏ công tắc trên tường.
  • Ông bà không quen điện thoại có thể dùng màn hình điều khiển âm tường đặt ở phòng khách, bấm các nút cảnh như "đi ngủ", "ra khỏi nhà". 8MATTER nhận lắp hạng mục này.
Hai công tắc cảm ứng mặt trắng, mỗi mặt bốn nút tròn viền xanh, gắn trên tường sơn hoa văn nổi
Công tắc trên tường vẫn bấm tay như cũ; giọng nói chỉ là cách thêm cho lúc tiện.

7. Con cái xem tình trạng nhà từ xa

Tài khoản chính của app nên đứng tên một người con, các thành viên khác được chia quyền. Từ điện thoại, con cái xem được cửa đã đóng chưa, đèn nào đang bật, cảm biến nào vừa báo.

  • Camera chỉ ở khu vực chung như phòng khách, cửa chính. Không đặt trong phòng ngủ, nhà vệ sinh. Hỏi ý ông bà trước và nói rõ ai xem được.
  • Chọn lọc thông báo. Chỉ bật thông báo cho sự kiện cần xử lý (cửa mở đêm, khói, gas); quá nhiều thông báo thì con cái sẽ tắt hết.
  • Thống nhất người trực. Khi có cảnh báo, ai gọi cho ông bà, ai gọi hàng xóm.

Mỗi nhà một mặt bằng và một nếp sinh hoạt, nên cách bố trí cần làm theo đúng nhà của ông bà. Xem phạm vi và các gói tại nhà thông minh trọn gói TP.HCM hoặc nhà thông minh trọn gói Hà Nội.

Camera xoay nhỏ màu trắng gắn trên trần nhà sơn trắng, cạnh đèn âm trần
Camera đặt ở khu vực chung, gắn trên trần: con cái xem nhà từ xa mà không xâm phạm phòng riêng.

8. Bảng gợi ý theo phòng

PhòngThiết bịKịch bản
Phòng ngủĐèn ngủ hoặc đèn chỉnh độ sáng, cảm biến chuyển động, cảm biến khóiBan đêm có người dậy thì đèn sáng dịu, tự tắt sau vài phút
Hành lang, cầu thangCông tắc bật được ở hai đầu, cảm biến chuyển độngĐèn lối đi sáng theo bước chân trong khung giờ đêm
Nhà vệ sinhCảm biến chuyển động, đènCó người vào thì đèn bật, ra thì tắt; không đặt camera
BếpCảm biến gas (nếu dùng bếp gas), ổ cắm thông minh cho thiết bị nhỏRò gas thì hú còi và báo cả nhà; nồi cơm hẹn giờ
Cửa chính, cổngCảm biến cửa, khóa vân tay có mã số, camera khu vực cửaCửa mở giờ bất thường thì báo con cái

9. Lắp cho nhà đang ở có phải đục tường không?

Phần lớn thì không. Cảm biến cửa, cảm biến chuyển động, cảm biến khói và gas là thiết bị không dây, dán hoặc bắt vít. Công tắc thông minh thay vào hộp công tắc cũ; điều cần kiểm tra là hộp có dây trung tính hay không, vì nhiều dòng công tắc cần dây này. Kinh nghiệm làm trong nhà đã hoàn thiện có trong bài thi công smart home không đục phá.

Nhà phố nhiều tầng cần tính thêm sóng: tường và sàn bê tông làm yếu tín hiệu, nên mỗi tầng thường cần thiết bị cắm điện làm điểm chuyển tiếp để cảm biến cầu thang, phòng ngủ trên cao phản hồi kịp. Cách bố trí theo tầng có trong bài bố trí nhà thông minh cho nhà phố nhiều tầng, kèm ví dụ thực tế ở biệt thự 4 tầng tại Vĩnh Long; khác biệt giữa căn hộ và nhà nhiều tầng có trong bài nhà thông minh cho chung cư và nhà phố.

10. Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi 1: Ông bà không dùng điện thoại thì có dùng được nhà thông minh không?

Trả lời: Được. Công tắc vẫn bấm tay như cũ; các kịch bản như đèn đêm tự sáng, cảnh báo khói chạy tự động mà không cần ai thao tác. Điện thoại chủ yếu do con cái dùng để theo dõi, nhận cảnh báo và chỉnh giờ chạy.

Câu hỏi 2: Ra lệnh bằng giọng nói tiếng Việt được không?

Trả lời: Được, qua trợ lý Google trên điện thoại hoặc loa hỗ trợ tiếng Việt, sau khi liên kết với app Tuya/Smart Life. Nên đặt tên thiết bị ngắn, dễ đọc. Giọng nói cần Internet, nên công tắc bấm tay vẫn là cách điều khiển chính.

Câu hỏi 3: Lắp camera trong nhà có ảnh hưởng riêng tư của ông bà không?

Trả lời: Nên đặt camera ở khu vực chung như phòng khách, cửa chính; không đặt trong phòng ngủ, nhà vệ sinh. Hãy hỏi ý ông bà trước, nói rõ ai xem được và xem khi nào, để camera là thứ cả nhà đồng ý chứ không phải sự giám sát.

Câu hỏi 4: Nhà đang ở có phải đục tường không?

Trả lời: Phần lớn thiết bị như cảm biến cửa, đèn đêm theo cảm biến, cảm biến khói là không dây hoặc thay vào hộp công tắc hiện có, không cần đục tường. Kỹ thuật viên kiểm tra dây trung tính và sóng từng phòng khi khảo sát miễn phí.

Câu hỏi 5: Hệ thống hỏng thì ai sửa?

Trả lời: Công trình 8MATTER thi công được bảo hành lắp đặt 5 năm; khi có sự cố bảo hành, kỹ thuật có mặt trong 2 giờ. Thiết bị lỗi nhà sản xuất được đổi 1-1 trong 12 tháng, sau đó theo chính sách của hãng.

11. Bước tiếp theo

Cách tốt nhất để biết ông bà có dùng thoải mái hay không là cho ông bà bấm thử. Anh/chị có thể đưa bố mẹ tới bấm thử: showroom TP.HCM có khóa vân tay, khóa khuôn mặt, công tắc và mô hình trọn gói; văn phòng trải nghiệm Hà Nội có bảng công tắc, camera, cảm biến và mô hình trọn gói. Sau đó đặt lịch khảo sát miễn phí để kỹ thuật viên xem mặt bằng, đo sóng và đề xuất bố trí theo đúng thói quen của gia đình. Báo giá gửi trong 24 giờ sau khảo sát. Đăng ký tại trang nhà thông minh trọn gói TP.HCM hoặc nhà thông minh trọn gói Hà Nội, hoặc gọi hotline 0962 930 369 / 0962 930 369.

  • Showroom TP.HCM: 1525 Đường 3/2, P. Minh Phụng
  • Văn phòng và trải nghiệm Hà Nội: 102 Trường Chinh (MECO Complex), mở 8h30–18h thứ Hai đến thứ Bảy, nghỉ Chủ nhật

Khảo sát miễn phí

Để lại số điện thoại,
8MATTER gọi lại trong 15 phút

Giờ hành chính. Kỹ thuật viên tư vấn theo đúng mặt bằng và thói quen của gia đình anh/chị, không ràng buộc.

  • Khảo sát tận nơi trên toàn quốc
  • Báo giá tách rõ thiết bị, vật tư, công lắp
  • Lắp đặt và bảo hành bởi chính đội 8MATTER

0962 930 369 Nhắn Zalo

Dùng để tư vấn, mã hoá khi đo quảng cáo. Chính sách bảo mật

Gọi Zalo Đặt lịch khảo sát